วันที่ 9 เมษายน 2569 สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ(วช.) กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม จัดการแถลงข่าว พลิกวิกฤตเป็นโอกาส “พลาสติกชีวภาพ เพื่อความยั่งยืนด้วยวิจัยและนวัตกรรม” โดยมี ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ เป็นประธานในพิธี พร้อมด้วยคณะนักวิจัย และผู้บริหาร วช. เข้าร่วม ณ ศูนย์ส่งเสริมการวิจัยเพื่อมรดกทางวัฒนธรรม อาคาร วช.8
ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ กล่าวว่า วช. ได้ตระหนักถึงสถานการณ์ที่ราคาพลังงานและวัตถุดิบปิโตรเคมีมีแนวโน้มจะปรับตัวสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง จึงมุ่งขับเคลื่อนการพัฒนาพลาสติกชีวภาพ หรือ Bioplastic ให้เป็นวัสดุทดแทนที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อม และเป็นทางเลือกสำคัญในการลดการพึ่งพาปิโตรเคมี โดย วช. ได้สนับสนุนงานวิจัยที่สามารถต่อยอดสู่การใช้ประโยชน์ได้จริงอย่างเป็นรูปธรรม ทั้งในระดับอุตสาหกรรมและระดับชุมชน ครอบคลุมตั้งแต่การพัฒนาเม็ดพลาสติกชีวภาพจากวัสดุเหลือทิ้งทางการเกษตร การผลิตผลิตภัณฑ์ที่ย่อยสลายได้ทางชีวภาพ ตลอดจนการเพิ่มมูลค่าของของเสีย ซึ่งนวัตกรรมเหล่านี้จะไม่เพียงช่วยลดการใช้พลาสติกจากปิโตรเคมี แต่ยังช่วยลดต้นทุนการผลิต และสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจให้กับประเทศอย่างยั่งยืน
ต่อมา เป็นช่วงเสวนาในหัวข้อเรื่อง “สร้างโอกาสอุตสาหกรรมไทย ปฏิวัติวัสดุแห่งอนาคตด้วยนวัตกรรมชีวภาพ” ที่จะชี้ให้เห็นถึงศักยภาพของงานวิจัยไทยในการยกระดับอุตสาหกรรม ได้แก่
- นวัตกรรม “เม็ดพลาสติกชีวภาพผสมชีวมวลทางการเกษตร” โดย ดร.ชุติพันธ์ เลิศวชิรไพบูลย์ ศูนย์นาโนเทคโนโลยีแห่งชาติ สวทช.
- นวัตกรรม “หลอดพลาสติกชีวภาพ” โดย รศ.ดร.รังรอง ยกส้าน มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
- นวัตกรรม “วัสดุพลาสติกชีวภาพผสมพอลิเมอร์รีไซเคิลจากขยะอิเล็กทรอนิกส์” โดย รศ.ดร. ยศฐา ศรีเทพ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
- นวัตกรรม “เม็ดพลาสติกชีวภาพสําหรับใช้งานทางการแพทย์” และนวัตกรรม “บรรจุภัณฑ์ย่อยสลายได้เพื่อลดการใช้ผลิตภัณฑ์ปิโตรเคมี” โดย ดร. ดลพร ดาราณรงค์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
และการเสวนาในหัวข้อเรื่อง “ทางเลือกใหม่เพื่อความยั่งยืน นวัตกรรมชีวภาพสู่ชุมชน” ที่นักวิจัยจะร่วมสะท้อนการนำองค์ความรู้และผลิตภัณฑ์จากผลงานวิจัยไปใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อสังคมในวงกว้าง ได้แก่ - นวัตกรรม “บรรจุภัณฑ์จากฟางข้าว” โดย รศ.ดร.อนรรฆ ขันธะชวนะ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี
- นวัตกรรม “หลอดดูดธรรมชาติจากข้าวหัก” โดย ผศ.ดร.อรุณรัตน์ คําแหงพล มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร
- นวัตกรรม “บรรจุภัณฑ์พลาสติกติกย่อยสลายได้ผสมเยื่อฟางข้าว” โดย ผศ.ดร.สุฐพัศ คําไทย มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
ทั้งนี้ เวทีการเสวนาในครั้งนี้สะท้อนบทบาทของ วช. ในการขับเคลื่อนงานวิจัยและนวัตกรรมเพื่อตอบโจทย์ความท้าทายของประเทศ โดยมุ่งเปลี่ยนผ่านจาก “วิกฤต” สู่ “โอกาส” โดยเฉพาะด้านสิ่งแวดล้อม ผ่านการพัฒนาพลาสติกชีวภาพซึ่งเป็นวัสดุแห่งอนาคต พร้อมทั้งผลักดันผลงานวิจัยสู่การใช้ประโยชน์ได้จริง เพื่อขับเคลื่อนประเทศไปสู่การพัฒนาอย่างยั่งยืน
